Samen verder
Kinderen krijgen
Wat komt er kijken bij het krijgen van kinderen als het gaat om erkenning, gezag en voogdij?
Kinderen krijgen is voor veel mensen een reden om de relatie officieel te maken. Als het gaat om het erkennen van je kind en het ouderlijk gezag, verschilt het per relatievorm wat de wet regelt. Ook de mogelijkheden om het gezag over je kind te krijgen zijn afhankelijk van jouw situatie.
Voor elkaar heb je alles goed geregeld. Maar heb je voor jouw kinderen óók alles goed geregeld?
Hebben jullie beide het ouderlijk gezag over jullie kinderen? Wie zorgt voor jouw kinderen als jij komt te overlijden? Heb je óók geregeld wie het vermogen van jouw kinderen beheert als jij er niet meer bent? Kinderen staan van hun geboorte tot hun 18e jaar onder ‘gezag’ van hun ouders. Vanaf hun 18e jaar zijn kinderen meerderjarig en kunnen ze zelf (rechts)handelingen verrichten.
Het is belangrijk om bij dit soort zaken stil te staan. Wij adviseren je graag over de mogelijkheden.
Lees onderstaand meer over de begrippen erkenning, gezag en voogdij. En ontdek wat je zelf kunt doen om alles zo goed mogelijk te regelen voor jou en je kind…
Erkenning
Een kind is automatisch erkend door de moeder via de geboorte ongeacht de relatievorm. Bij huwelijk en geregistreerd partnerschap hebben beide ouders direct na de geboorte automatisch het gezag over het kind. Dat is bij wet geregeld.
Woont de moeder samen dan moet de andere ouder het kind erkennen. Sinds 1 januari 2023 geldt dat de partner door de erkenning automatisch het gezag krijgt met de moeder, mits de moeder toestemming heeft gegeven voor de erkenning.
Als het kind niet automatisch door de partner is erkend, kun je dat zelf regelen. Dit kan voor of vlak na de geboorte, maar ook nog op een later moment. Daar is altijd toestemming van de moeder voor nodig tot het kind 16 jaar is. Is het kind 12 jaar of ouder, dan is ook de toestemming van het kind nodig.
Meer informatie op Rijksoverheid.nl
Als jij je kind erkent, ben je volgens de wet ouder van het kind. Je hebt dan een juridische band, ook wel familierechtelijke betrekking genoemd. Dat houdt in dat je verplicht bent om je kind tot 21 jaar te onderhouden. Ook is je kind dan automatisch je erfgenaam.
Door erkenning ben je nog niet meteen de wettelijke vertegenwoordiger. Dat ben je pas als je ook het gezag over je kind hebt.
Gezag
Gezag is wettelijk geregeld en betekent dat je de plicht én het recht hebt om kinderen jonger dan 18 jaar te verzorgen en op te voeden.
Hieronder vallen ook beslissingen nemen en officiële handelingen verrichten. Minderjarigen mogen bijvoorbeeld niet zelf een paspoort of bankrekening aanvragen; dit moet jij als ouder met gezag of een voogd doen.
Meestal ligt het gezag bij één of twee ouders. Jij kunt ook samen met een ander persoon het gezag hebben. Het gezag mag niet door meer dan twee personen worden uitgeoefend.
Bij een scheiding tussen de ouders blijven de ouders gezamenlijk het gezag houden over hun kinderen.
Twee mannen of tweeting vrouwen
Wanneer 2 vrouwen of 2 mannen samen een kind krijgen of adopteren, gelden specifieke regels met betrekking tot het ouderlijk gezag.
Minderjarig
Als je minderjarig bent bij de geboorte van jouw kind dan gelden er ook specifieke regels. Dan benoemt de rechter namelijk een voogd.
Wil je zelf bepalen wie jouw kind gaat verzorgen en opvoeden wanneer je minderjarig bent? Of als je beide komt te overlijden terwijl jullie kind(eren) nog minderjarig zijn? Dan adviseren wij je om de voogdij vast te leggen in een testament.
Erfgenaam bij samenwoners
Als je samenwoont, is het verstandig om naast een samenlevingscontract ook allebei een testament op te stellen.
Alleen zo kun je elkaar als erfgenaam aanwijzen. Zonder testament erft het kind alles als één van de ouders overlijdt. Dit kan problemen veroorzaken voor de achterblijvende ouder.
Voogdij
Een voogd zorgt voor je kind en voedt het op als jij en de andere ouder dat niet meer kunnen. De voogd regelt ook de geldzaken zolang je kind minderjarig is, waaronder de erfenis.
Denk goed na over wat jij belangrijk vindt in de opvoeding. Heeft de voogd dezelfde normen en waarden? Denkt de voogd hetzelfde over de persoonlijke ontwikkeling van je kind? Per kind kunnen maximaal twee voogden worden benoemd. Je kunt in je testament laten vastleggen wie de voogd van jouw kind is.
In tegenstelling tot een ouder die het kind heeft erkend, erft een kind niet automatisch van een voogd. Dat kan alleen via een testament waarin de voogd het kind als erfgenaam aanwijst.
Wanneer jij en de andere ouder niet meer in staat zijn om voor je kind te zorgen, neemt de voogd die verantwoordelijkheid over. De voogd zorgt voor de opvoeding van je kind en regelt de financiële zaken, zoals het beheer van een eventuele erfenis, zolang je kind minderjarig is.
Het is verstandig om goed na te denken over wat jij belangrijk vindt in de opvoeding van je kind. Heeft de voogd dezelfde normen en waarden als jij? Ziet de voogd de persoonlijke ontwikkeling van je kind op dezelfde manier? Per kind mogen er maximaal twee voogden worden aangewezen. Wie je als voogd wilt benoemen, kun je vastleggen in je testament.
In tegenstelling tot een ouder die het kind heeft erkend, erft jouw kind niet automatisch van een voogd. Het kind kan alleen van een voogd erven als deze in zijn testament het kind als erfgenaam aanwijst.
Een voogd verzorgt en voedt jouw kind wanneer jij en de andere ouder daartoe niet meer in staat zijn. Daarnaast beheert de voogd de financiën, inclusief de erfenis, zolang je kind minderjarig is. Bij het kiezen van een voogd is het verstandig om te kijken naar gedeelde normen en waarden en overeenkomsten in het denken over persoonlijke ontwikkeling. Per kind mogen er maximaal twee voogden worden benoemd.
Wil je iemand aanwijzen die na jouw overlijden de zorg voor je minderjarige kinderen op zich neemt? Dan is het raadzaam vooraf goed na te denken over wat je belangrijk vindt en dit vast te leggen. Zolang je kind minderjarig is, heb jij als ouder het ouderlijk gezag; je hebt het recht en de plicht om voor je kind te zorgen en het op te voeden. Dit omvat dagelijkse zaken zoals eten, drinken, kleding, woonruimte, maar ook beslissingen over medische behandelingen of religie. Ook het beheren van de financiën van je kind hoort hierbij. Als iemand anders dan de ouders deze taken uitvoert, spreken we van voogdij.
Voordat je een voogd kiest, is het belangrijk om te overwegen wat jij essentieel vindt in de opvoeding. Waar gaan je kinderen wonen? Bij de voogd of bij iemand anders? Wil je dat ze religieus worden opgevoed, en zo ja, hoe? Denk ook aan zaken als schoolkeuze, sport en muziekles. Alles wat jij belangrijk vindt in de opvoeding kun je bespreken met de voogd en vastleggen in je testament.
Je kunt in je testament bepalen wie de voogd van je kind wordt. Heb je geen testament? Dan kun je ook via de rechtbank een voogd registreren. Als je dit niet regelt, benoemt de rechter een voogd, meestal een familielid. Als familie geen uitkomst biedt of er geen familie meer is, kiest de rechter een voogdijinstelling.
Net als eerder genoemd, erft jouw kind niet automatisch van een voogd. Dit is alleen mogelijk als de voogd je kind als erfgenaam aanwijst in zijn of haar testament.
Bewindvoerder
Je kunt ook een bewindvoerder benoemen. Die beheert het geld en de spullen uit de erfenis nadat je kind 18 jaar is geworden.
In je testament kun je aangeven tot welke leeftijd je kind een bewindvoerder heeft en in welke situatie het bewind eindigt.
Kan je kind niet voor zichzelf zorgen, ook niet als hij of zij volwassen is, dan kun je ook een bewindvoerder benoemen. Die beheert de erfenis voor jouw kind.
Brochure “Samen verder”
Alles over samenwonen, trouwen en geregistreerd partnerschap.