Samen verder
Een relatie officieel maken
Wat komt er kijken bij het officieel maken van jouw relatie?
Samen verder gaan is een grote stap in je leven. Waarschijnlijk heb je samen al besproken welke bezittingen en schulden jullie samen willen delen en wat je liever zelf houdt. Ook is het belangrijk om na te denken over wat er gebeurt als één van jullie overlijdt, en wat er moet gebeuren wanneer de relatie eindigt.
De wet regelt een aantal zaken. Wat precies, hangt af van hoe jullie samen verder willen gaan:
- ‘ gewoon’ samenwonen
- trouwen of
- een geregistreerd partnerschap
Soms sluiten die wettelijke regelingen niet aan op wat jullie samen willen. Dan is het slim om andere wensen vast te leggen. Zo voorkom je later misverstanden. Er zijn verschillende manieren om afspraken te maken, zoals het opstellen van een samenlevingsovereenkomst, testament, huwelijkse voorwaarden of partnerschapsvoorwaarden.
De notaris speelt hierbij een belangrijke –soms zelfs verplichte– rol. Het lijstje dat je samen met je partner hebt gemaakt, heeft namelijk geen wettelijke waarde. Wel is het verstandig om alvast samen een aantal voorwaarden op papier te zetten ter voorbereiding op het gesprek bij de notaris.
Hieronder lees je meer over wat je moet weten als je jouw relatie officieel wilt maken…
'Gewoon' samenwonen
Samen verder in één huis: een spannend moment! Je bent druk bezig met verhuizen, klussen, regelen en spullen aanschaffen. Maar wist je dat de wet voor samenwoners niets regelt? Door afspraken te maken en vast te leggen in een samenlevingscontract krijg je duidelijkheid en profiteer je van voordelen.
Als je ongehuwd samenwoont, blijven alle bezittingen en schulden automatisch van jullie afzonderlijk. Je hebt geen rechten en plichten tegenover elkaar. Dus als je uit elkaar gaat, kun je geen alimentatie van elkaar eisen.
Belangrijkste verschillen met trouwen en geregistreerd partnerschap
- Als je samenwoont, ligt je relatie niet officieel vast. Je hebt dus geen rechten en plichten tegenover elkaar.
- Je moet zelf zorgen voor fiscaal partnerschap en het regelen van een partnerpensioen.
- Als je samen kinderen krijgt, heeft alleen de biologische moeder automatisch het gezag .
- Er is geen gemeenschap van goederen en er wordt niets geregeld als jullie uit elkaar gaan. Alleen voor de gezamenlijke kinderen geldt er een onderhoudsplicht.
- Als een van jullie overlijdt, ben je als partner geen erfgenaam. De gezamenlijke bezittingen worden eerlijk verdeeld tussen de achterblijvende partner en de familie van de overleden partner.
Samenlevingscontract
Je kunt ervoor kiezen om samen afspraken te maken en die vast te leggen in een samenlevingscontract (ook wel samenlevingsovereenkomst genoemd). Zo kun je aangeven welke spullen van jou persoonlijk zijn en wat van jullie samen is. Dit geldt ook voor schulden. Je kunt verder afspraken maken over de financiën, bijvoorbeeld het geld voor boodschappen of voor gas, water en licht. Maar ook wat er gebeurt met het huis of je pensioen als jullie uit elkaar gaan.
Wat spreek je af?
Met vijf stappen kun je in kaart brengen welke afspraken je samen wilt maken. Download het stappenplan!
Rol notaris
Een samenlevingscontract dat je bij de notaris laat opstellen, voldoet aan de eisen van de Belastingdienst voor fiscaal partnerschap en aan de voorwaarden van pensioenfondsen voor partnerpensioen.
Trouwen
Samen verder gaan en trouwen. De meeste mensen in Nederland kiezen ervoor om hun relatie officieel te maken door te trouwen. Wanneer je trouwt, regelt de wet automatisch een aantal zaken voor jou.
Internationaal huwelijk
Heeft een van jullie een andere nationaliteit? Of hebben jullie samen in het buitenland gewoond? Dan kan voor jullie huwelijk het recht van een ander land gelden. Doe een korte test waarmee je kunt nagaan of je een internationaal huwelijk hebt en wat dat betekent.
Verschil tussen trouwen en geregistreerd partnerschap
Een huwelijk lijkt veel op een geregistreerd partnerschap. Bij beide moet je eerst digitaal of persoonlijk aangifte doen bij de gemeente. Daarna onderteken je op het gemeentehuis in het bijzijn van getuigen de huwelijksakte. De verschillen met een geregistreerd partnerschap zijn:
- Je geeft elkaar het jawoord; vanaf dat moment is het huwelijk officieel voltrokken. Bij een geregistreerd partnerschap is het geven van het jawoord niet nodig.
- Het beëindigen van een huwelijk kan alleen via de rechter.
Geregistreerd partnerschap
Samen verder als geregistreerde partners. Wil je niet trouwen, maar wil je wel dat je relatie officieel wordt vastgelegd? Dan kun je kiezen voor een geregistreerd partnerschap. Zo weet je zeker dat de wet automatisch een aantal zaken voor jullie regelt.
Internationaal partnerschap
Heeft een van jullie een andere nationaliteit? Of hebben jullie in het buitenland gewoond? Dan kan voor jullie partnerschap het recht van een ander land gelden. Doe een korte test waarmee je kunt nagaan of je een internationaal partnerschap hebt en wat dat betekent.
Sommige landen binnen Europa en veel landen buiten Europa erkennen een geregistreerd partnerschap niet!
Verschil geregistreerd partnerschap en trouwen
Een geregistreerd partnerschap lijkt erg op een huwelijk. Je moet ook eerst digitaal of persoonlijk aangifte doen bij de gemeente. Vervolgens onderteken je op het gemeentehuis in het bijzijn van getuigen een verklaring. De verschillen met een huwelijk zijn:
- Je hoeft elkaar niet het jawoord te geven.
- Je kunt het geregistreerde partnerschap beëindigen bij een notaris of advocaat. Heb je minderjarige kinderen of ben je het niet met elkaar eens? Dan moet je, net als bij een huwelijk, naar de rechter.
- Een geregistreerd partnerschap kun je omzetten naar een huwelijk. Een huwelijk kun je niet omzetten naar een geregistreerd partnerschap.
- Een geregistreerd partnerschap wordt in andere landen niet altijd erkend of er gelden andere regels.
Gemeenschap van goederen
Beperkte gemeenschap van goederen…
Ga je trouwen of een geregistreerd partnerschap aan zonder voorwaarden, dan doe je dit sinds 1 januari 2018 in beperkte gemeenschap van goederen. Dit betekent kort gezegd dat alle bezittingen en schulden die tijdens het huwelijk of geregistreerd partnerschap ontstaan, van jullie samen zijn. Uitzondering zijn erfenissen en schenkingen die je ontvangt tijdens je huwelijk of geregistreerd partnerschap; die blijven van jou persoonlijk, tenzij anders is vastgelegd. Dit is wettelijk zo geregeld.
Algehele gemeenschap van goederen vóór 2018
Ben je vóór 2018 getrouwd of als partners geregistreerd zonder voorwaarden? Dan was –en blijft– dit in algehele gemeenschap van goederen.
Ook na 1 januari 2018 mag je kiezen voor algehele gemeenschap van goederen. Dat betekent dat alle bezittingen en schulden van jou en je partner samen zijn. Dus zelfs alles wat je vóór jullie huwelijk of partnerschap persoonlijk had, hoort er dan bij. Dit kun je regelen via huwelijkse voorwaarden of partnerschapsvoorwaarden.
Huwelijkse voorwaarden of Partnerschapsvoorwaarden maken…
Wil je liever zelf bepalen wat jullie wel en niet samen delen? In huwelijkse voorwaarden of partnerschapsvoorwaarden kun je vastleggen welke bezittingen en schulden van jullie samen zijn en welke persoonlijk.
Het is verstandig om huwelijkse of partnerschapsvoorwaarden voorafgaand aan het huwelijk of geregistreerd partnerschap bij de notaris te laten vastleggen. Op dat moment is er namelijk nog geen gemeenschappelijk bezit.
Huwelijkse voorwaarden en partnerschapsvoorwaarden
Met voorwaarden bepaal je zelf welke bezittingen en schulden van jou en je partner gezamenlijk zijn, en wat juist van jullie persoonlijk blijft. Alles wat tijdens jullie huwelijk of geregistreerd partnerschap ontstaat, kan zo toch van jou blijven. Denk bijvoorbeeld aan je spaargeld of een waardevolle kunstcollectie. Dankzij deze voorwaarden kun je er ook voor zorgen dat je eigen bedrijf van jou blijft. Zo houd je zakelijk en privé gescheiden, waardoor je partner beschermd is tegen eventuele schuldeisers van jouw onderneming. Als jullie uit elkaar gaan, hoef je de waarde van je onderneming niet volledig te delen. De zaak kan dan gewoon doorgaan.
Wil je voorwaarden bij de notaris laten vastleggen? Maak dan alvast een lijstje.
Belangrijkste verschillen
Trouwen, geregistreerd partnerschap -met of zonder voorwaarden-, wel of geen samenlevingscontract? Hieronder vind je de belangrijkste verschillen tussen samenwonen, trouwen en geregistreerd partnerschap.
- Als je samenwoont, is je relatie niet officieel vastgelegd. Je hebt dus geen wettelijke rechten en plichten tegenover elkaar.
- Fiscaal partnerschap en het regelen van een partnerpensioen moet je zelf in gang zetten.
- Als je samen kinderen krijgt, heeft alleen de biologische moeder automatisch het gezag over de kinderen.
- Er is geen sprake van gemeenschap van goederen en er is ook niks wettelijk geregeld als je uit elkaar gaat. Behalve dat je wel onderhoudsplicht hebt voor de gezamenlijke kinderen.
- Als één van jullie overlijdt, is de ander geen erfgenaam. De gezamenlijke bezittingen worden dan verdeeld tussen de achterblijvende partner en de familie van degene die is overleden.
Brochure “Samen verder”
Alles over samenwonen, trouwen en geregistreerd partnerschap.